Een duurzaam huis bouwen of een doorsnee huis

Laten we eens testen hoe rente de keuze bij het bouwen van een huis zou beïnvloeden.

De meeste mensen hebben nog nooit een huis gekocht, laat staan een huis laten bouwen. We willen een 100 procent duurzaam huis bouwen van uitstekende kwaliteit. Een huis waar jij en je kinderen en volgende generaties de komende tweehonderd jaar energieneutraal en comfortabel in kunnen wonen.

huis-bouwen1

We gebruiken goede bouwmaterialen, investeren in warmte-koudeopslag, zonnepanelen, een warmtepomp en hoog comfort. We leveren een huis op dat comfortabel is en heel lage onderhouds- en energiekosten heeft. En dit huis is ook beter voor het milieu omdat het nauwelijks energie verbruikt en niet elke zoveel jaar gesloopt hoeft te worden en vervangen door een nieuw huis met weer nieuwe bouwmaterialen. Alleen maar voordelen.

Natuurlijk is het bouwen van dit huis wel duurder dan een minder duurzaam huis. Maar het gaat veel langer mee, dus op de lange termijn ben je wel goedkoper uit.

EERSTE REKENSOM

Laten we dat eens uitrekenen en vergelijken met een kwalitatief minder huis. Ons uitgangspunt is dat het duurzame huis €400.000 kost en 200 jaar mee gaat. Per jaar betaal je dus eigenlijk €2.000 afschrijving, plus een klein bedrag aan onderhoud en misschien nog iets aan energie.

Een huis van lage kwaliteit kost €200.000 en gaat 66 jaar mee. Per jaar betaal je dan €3.030 aan afschrijving. Daar komt dan nog het onderhoud bij en een stevige energierekening.

De conclusie is dat een duurzaam huis dus per jaar gerekend goedkoper is. Daarnaast is het comfortabeler en produceer je niet iedere 66 jaar bouwafval met bijbehorende sloopkosten. Je kunt dus drie keer zo lang in het duurzame huis wonen! En dan bespaar je ook nog een hoop aan energiekosten.

Tot hier zou iedereen natuurlijk nog steeds geïnteresseerd zijn. Dat zou een droomscenario zijn. Het enige punt is: nagenoeg niemand heeft €400.000, dus dat geld moet eerst geleend worden.

DE HYPOTHEEK

Hier komt de schok. Dan wordt het lastiger. De meeste mensen hebben geen vier ton rondslingeren. Dat verandert de zaak toch wel. Dan moet je dus naar de bank voor een hypotheek. Wedden dat je na één gesprek toch voor het goedkope huis kiest. Ondanks alle goede bedoelingen.

Dit gaat niet over goede bedoelingen. Het is een rekensom.

TWEEDE REKENSOM

Denk even aan je eigenbelang. Als je een lening neemt van vier ton tegen een rente van 5 procent betaal je het eerste jaar €20.000 aan rente, naast de €2.000 voor afschrijving. Samen €22.000.

Bij het goedkopere huis betaal je weliswaar hogere afschrijvingskosten van €3.030, maar de rente van 5 procent komt neer op €10.000 per jaar. Je jaarlasten zijn nu dus ‘slechts’ €13.030. En nu zien we dat het duurzame huis niet €1.000 per jaar goedkoper is, maar €9.000 per jaar duurder. Dankzij ons op rente gebaseerde geldsysteem.

Aangevuld: Omdat je voor het kwaliteitshuis over langere tijd meer geld nodig hebt en daarover zoveel rente moet betalen, pakt het een stuk duurder uit. De duurzaamheid van het huis werkt dus tegen je. Op die manier kan dus vrijwel niemand de verstandige economische keuze voor een duurzaam huis maken.

Daar wordt je gewoon even stil van.

Hoe laag moet de rente zijn om het duurzame huis toch te kunnen kopen?

Bij 1 procent rente is het effect nog maar klein. Dan zou je het met veel goede bedoelingen redden om het duurdere, duurzame huis te kopen. Tenminste als je zoveel geld kunt lenen! Maar 1 procent rente voor een banklening? Dat kun je natuurlijk wel schudden.

Misschien van je ouders, maar dan dwingt de fiscus je om te rekenen met een rente van misschien wel 4 procent.

Maar stel eens dat de marktrente 0 procent zou zijn, dan zie je dat zelfs mensen die alleen hun financiële eigenbelang nastreven automatisch duurzame keuzes gaan maken, omdat die tot lagere maandlasten leiden.

Stel dat zo’n lage marktrente samenvalt met een belastingsysteem waarin niet arbeid maar het verbruik van grondstoffen is belast, dan zouden ook mensen zonder enige vorm van milieubewustzijn duurzame keuzes gaan maken. En bedrijven ook, niet te vergeten. Puur uit eigenbelang.

In die zin biedt de huidige lage rente kansen, ook al is het crisistijd. Je ziet dat mensen uit financiële overwegingen zonnepanelen aanschaffen, domweg omdat hun spaargeld dan beter rendeert dan op de bank.

Wat dit duidelijk maakt is dat rente investeringen op de lange termijn onevenredig duur maakt als ze met geleend geld gefinancierd moeten worden. En dat is met grote langetermijnprojecten bijna altijd het geval.

De kosten van geld zorgen er dus voor dat we daar niet voor kiezen en in plaats daarvan voor kortetermijnoplossingen gaan, waarvan de investering zich sneller terugverdient. En net zo wordt een pensioenfonds in wezen door de rentedruk en kapitaalkosten gedwongen om op de lange termijn te beleggen voor geld, niet voor onderliggende waarde.

Bron: “Een @nder soort geld” van STRO


In het Archief